Wir setzen auf einen Mittelweg zwischen Kernenergie und erneuerbaren Energien.
Waldemar Gruna im Gespräch mit Tomasz Zadroga, dem Vorstandsvorsitzenden des Konzerns PGE Polska Grupa Energetyczna S.A.
Waldemar Gruna: In Polen wird bereits seit langer Zeit der Bau eines Kernkraftwerks geplant. Eines der gewichtigsten Argumente ist derzeit der Treibhauseffekt und die daraus folgenden EU-Vorschriften zur Reduktion des CO2-Ausstoßes, wodurch ein Großteil der polnischen Kohlekraftwerke stillgelegt werden müsste. Wie beurteilen Sie die Chancen der Kernenergie in Polen? Wäre es nicht besser in die sog. „grüne Kohle“ zu investieren?
Tomasz Zadroga: Es besteht kein Zweifel daran, dass der polnische Energiesektor gründlich modernisiert werden müsste. Dabei sollte die Kernenergie ein wichtiges Segment im Energiemix bilden. Derzeit werden in Polen über 90% der Energie aus Kohle erzeugt, daher ist es notwendig die Rohstoffe zur Stromerzeugung zu diversifizieren. Die Politik der EU zielt darauf ab, die Kohlendioxidemissionen zu reduzieren, dabei ist emissionsfreie Energieerzeugung im großen Maßstab nur durch die Kernspaltung möglich. Erneuerbare Energiequellen können das nicht leisten und werden stillgelegte Kohlekraftwerke nicht ersetzen können. Die Kosten der Kernkraftwerke, die wir planen belaufen sich auf 3 Mrd. Euro pro Tausend Megawatt. Die Laufzeit eines solchen Kraftwerks beträgt sechzig Jahre und die Brennstoffkosten sind niedriger. Die Kernenergie bietet eine gute Lösung, sie bietet eine stabile und sichere Energiequelle. Ich möchte als Beispiel anmerken, dass Energie in Frankreich, wo 80% des Stroms aus Kernkraft erzeugt werden, am billigsten in Europa ist. In Dänemark gibt es die höchsten Strompreise, dort wird die meiste Energie aus Windkraft erzeugt. Das bedeutet nicht, dass die PGE völlig auf erneuerbare Energiequellen verzichten wird. Wir setzen auf einen Mittelweg zwischen der Kernkraft und erneuerbaren Energien. Wir möchten emissionsfreie Kernenergie erzeugen, planen aber ebenfalls große Investitionen im Bereich der erneuerbaren Energien. Im Interesse unserer Abnehmer werden wir konsequent auf eine Diversifizierung der Energiequellen setzen.
Waldemar Gruna: Wie beurteilen Sie die Möglichkeiten und das Potenzial der Wasser- und Windkraft in Polen in Bezug auf die Investitionspläne Ihres Konzerns?
Tomasz Zadroga: Wind, Wasser, Biomasse und in Zukunft auch kommunale Abfälle sind wichtige Energiequellen, dank derer die Energieerzeugung in Polen zunehmend umweltfreundlicher werden wird. Bis 2012 möchten wir fast 9 Mrd. PLN in die Energieerzeugung aus erneuerbaren Energien investieren. Wir untersuchen bereits entsprechende Investitionsmöglichkeiten. Unter den bislang getätigten Investitionen sind u. A. Wasserkraftwerke im Oberlauf der Oder (Dobrzeń, Krępna, Januszkowice, Zdzieszowice) sowie die Erneuerung der Kraftwerke an der Lausitzer Neiße und am Fluss Bóbr. Doch das geringe Potenzial für Wasser- und Solarenergie in Polen führt dazu, dass sich der Konzern PGE bei erneuerbaren Energiequellen auf den Ausbau der Windkraft konzentrieren wird. Bis zum Jahr 2020 planen wird die Inbetriebnahme von Windkraftwerken mit einer Gesamtleistung von 2000 MW. Derzeit betreibt der Konzern PGE ein Windkraftwerk auf einer rekultivierten Abraumhalde des Tagebaus Bełchatów in Kamieńsk in Zentralpolen.
Waldemar Gruna: Unsere deutschen Nachbarn investieren sehr viel in die Braunkohle und in entsprechende Kohlekraftwerke in der Nähe der deutsch-polnischen Grenze. Wie schätzen Sie die Wachstumschancen des Konzerns PGE in diesem Bereich ein?
Tomasz Zadroga: Die Zukunft der Kohleenergie hängt vor allem von der Reduzierung der CO2-Emmissionen ab. Eine der Schlüsseltechnologien ist in diesem Bereich die CCS-Technologie (Carbon Capture and Storage – Filterung, Transport und Lagerung von Kohlendioxid). In unserem Kraftwerk in Bełchatów wird derzeit an der Einführung der CCS-Technolgie am neu errichteten Kraftwerksblock mit 858 MW gearbeitet. Es ist eines der 12 von der EU geförderten Projekte. Dank dieser Anlage können die CO2-Emmissionen sogar um 1,8 Mio. Tonnen jährlich reduziert werden. Andere wichtige Forschungs- und Entwicklungsprojekte zur konventionellen Energieerzeugung des PGE-Konzerns umfassen Vorhaben im Bereich der Braunkohletrocknung sowie ein internationales Forschungsprojekt zur Herstellung von synthetischen gasförmigen Brennstoffen und Wasserstoff aus schwer zugänglichen Stein- und Braunkohlelagerstätten.
Waldemar Gruna: Der PGE-Konzern, dem Sie vorstehen, wird bald zu den größten Energiekonzernen in Ostmitteleuropa gehören. Wird sich dadurch die Zusammenarbeit mit deutschen Unternehmen wie EON oder RWE besser und effektiver gestalten? Kann der PGE-Konzern nach seiner Konsolidierung auf ähnliche Unterstützung der Regierung hoffen, wie die Energiekonzerne bei unseren westlichen Nachbarn?
Tomasz Zadroga: Unser Unternehmen schöpft seine Stärke aus der Verbindung eigener Rohstoffressourcen (Braunkohle), eigener Energieerzeugung und schließlich eigener Vertriebswege bis zum Endverbraucher. Wir sind in der Lage, an jeder Stelle der Produktionskette Gewinne zu erzielen, unseren Konzern damit effektiv zu führen und Überschüsse zu erwirtschaften, die wir dann für Investitionen verwenden können. Der Konsolidierungsprozess wird die Entscheidungsprozesse und Investitionen beschleunigen und unseren gesamte Produktion effektiver machen. Wir werden unsere Konkurrenzfähigkeit auf dem europäischen Markt mit Sicherheit ausbauen können. Als größter Energieproduzent und Energieversorger Polens tragen wir erheblich zur Energiesicherheit des Landes bei. Das bedeutet jedoch nicht, dass wir in jedem unserer Tätigkeitsbereiche auf staatliche Unterstützung hoffen. Die Zusammenarbeit verläuft harmonisch und bezieht sich auf Schlüsselbereiche, wie z.B. die Diversifizierung der Energiequellen. Wir wurden zum Beispiel mit dem Bau des ersten Kernkraftwerks Polen beauftragt. Derzeit warten wir noch auf entsprechende notwendige Gesetzesänderungen zur Atomenergie. Parallel zur legislativen Arbeit der Regierung arbeiten wir an Technologien und praktischen Lösungen zur Inbetriebnahme von Kernkraftwerken.
Mehr in der Magazin REGION 1/2010
Stawiamy na kompromis między rozwojem energetyki jądrowej i odnawialnej.
Z Tomaszem Zadrogą, Prezesem Zarządu PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. rozmawia Waldemar Gruna
Waldemar Gruna: Budowa elektrowni jądrowej planowana jest w Polsce od długiego czasu. Obecnie jednym z ważnych argumentów jest tzw. efekt cieplarniany i co za tym idzie dyrektywy UE dotyczące ograniczenia emisji CO2. Konsekwencją będzie zamykanie większości istniejących w Polsce bloków węglowych. Jak Pan ocenia potencjał rozwoju energetyki jądrowej w Polsce? Czy nie lepiej byłoby zainwestować w tzw. „zielony węgiel”?
Tomasz Zadroga: Nie ulega wątpliwości, że polski sektor energetyczny powinien zostać gruntownie zmodernizowany, a energetyka jądrowa powinna stać się ważnym elementem tzw. mixu paliwowego. Dziś w Polsce ponad 90% energii elektrycznej wytwarza się z węgla – dlatego konieczna jest dywersyfikacja bazy paliwowej elektroenergetyki. Polityka Unii Europejskiej zmierza do ograniczenia emisji dwutlenku węgla do atmosfery, a tylko technologia jądrowa daje możliwość produkcji czystej energii na dużą skalę. Odnawialne źródła nie pozwalają na to i nie zdołamy nimi zastąpić zamykanych bloków w elektrowniach węglowych. Średni szacowany koszt dla elektrowni jądrowych, które PGE planuje zbudować to 3 mld euro za 1 tys. MW. Ponadto eksploatacja elektrowni trwa sześćdziesiąt lat, a ceny paliwa są niższe. Produkcja energii jądrowej jest w pełni uzasadnionym rozwiązaniem, uzyskamy bowiem stabilne i w pełni bezpieczne źródło energii. Dodam jeszcze, że we Francji, gdzie 80 proc. energii elektrycznej jest wytwarzane w elektrowniach jądrowych, energia elektryczna jest najtańsza w Europie. W Danii energia jest najdroższa, a większość energii pochodzi ze źródeł wiatrowych. Nie oznacza to jednak, że PGE zrezygnuje z produkcji energii ze źródeł odnawialnych. Stawiamy na kompromis między rozwojem energetyki jądrowej i odnawialnej. Będziemy produkować zero-emisyjną energię z atomu, ale w naszych planach jest również przeznaczenie znacznych środków na rozwój energetyki odnawialnej. Mając na uwadze przede wszystkim dobro odbiorców będziemy konsekwentnie dywersyfikować źródła energii.
Waldemar Gruna: Jak w takim razie ocenia Pan zasoby i potencjał energii wodnej czy wiatrowej w Polsce, w odniesieniu do planów inwestycyjnych Grupy?
Tomasz Zadroga: Wiatr, woda, biomasa, a w przyszłości również odpady komunalne to ważne źródła energii. Dzięki nim produkcja energii elektrycznej w Polsce staje się coraz bardziej przyjazna środowisku naturalnemu. Do 2012 roku zamierzamy zainwestować prawie 9 mld zł w budowę mocy wytwórczych opartych o odnawialne źródła energii i w tej sytuacji analizujemy możliwości inwestowania. Wśród dotychczas uruchomionych inwestycji znajdują się m.in. elektrownie wodne w kaskadzie górnej Odry (Dobrzeń, Krępna, Januszkowice, Zdzieszowice) oraz remontowane elektrownie na Nysie Łużyckiej i Bobrze. Jednak ograniczony potencjał hydrologiczny oraz solarny Polski sprawia, że to budowa nowych mocy w elektrowniach wiatrowych stała się jednym z kluczowych elementów strategii Grupy Kapitałowej PGE w zakresie produkcji energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych. Docelowo, do 2020 roku, Grupa planuje uruchomić elektrownie wiatrowe o łącznej mocy około 2000 MW. Obecnie w ramach Grupy PGE funkcjonuje Elektrownia Wiatrowa Kamieńsk znajdująca się w centralnej Polsce, na zrekultywowanym zwałowisku zewnętrznym kopalni Bełchatów.
Waldemar Gruna: Nasi niemieccy sąsiedzi bardzo dużo inwestują w węgiel brunatny i związane z nim elektrownie znajdujące się niedaleko polsko-niemieckiej granicy. Jak wyglądają i jak ocenia Pan plany rozwojowe w tym zakresie w Grupie PGE?
Tomasz Zadroga: Przyszłość energetyki węglowej zależy przede wszystkim od zminimalizowania emisji CO2. Jednym z rozwiązań jest w tym przypadku budowa instalacji CCS (z ang. Carbon Capture and Storage – wychwytywanie, transport i składowanie dwutlenku węgla). W PGE Elektrowni Bełchatów trwają w tej chwili prace nad wdrożeniem instalacji CCS i zintegrowaniem jej z nowo budowanym blokiem o mocy 858 MW. Jest to jeden z dwunastu projektów wspieranych przez Unię Europejską. Dzięki tej instalacji emisja CO2 może zostać zmniejszona nawet o 1,8 mln ton rocznie. Wśród pozostałych prowadzonych obecnie w Grupie PGE kluczowych projektów badawczo-rozwojowych w zakresie energetyki konwencjonalnej znajdują się projekty w zakresie suszenia węgla brunatnego dla celów energetycznych oraz międzynarodowy projekt badawczy mający na celu opracowanie i przetestowanie możliwości uzyskania paliwa w postaci gazu syntezowego i wodoru z trudno dostępnych złóż węgla kamiennego i brunatnego.
Waldemar Gruna: PGE Polska Grupa Energetyczna, którą Pan kieruje przekształca się w jeden z największych koncernów energetycznych w Europie Środkowo-Wschodniej. Czy przełoży się to na większy i efektywniejszy zakres współpracy i partnerstwa w relacjach z niemieckimi firmami tj. EON i RWE? Czy po zakończeniu procesu konsolidacji, PGE będzie otrzymywało podobne wsparcie rządu, jak koncerny energetyczne naszych zachodnich sąsiadów?
Tomasz Zadroga: Siłą PGE jest połączenie własnych zasobów paliwa (węgla brunatnego), wytwarzania energii i finalnych sieci dystrybucyjnych. Na każdym etapie łańcucha dostaw jesteśmy w stanie osiągać zyski, które łącznie składają się na wysoką efektywność całego koncernu i zdolność do generowania kapitału, który możemy przeznaczać na inwestycje. Proces Konsolidacji usprawni procesy decyzyjne, inwestycyjne, poprawi efektywność działania w całym łańcuchu dostaw. Z pewnością wzmocnimy swoją pozycję w konkurencji na europejskim rynku energii. Będąc największym producentem i dostawcą energii elektrycznej w Polsce mamy realny udział w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego kraju. Nie oznacza to jednak, że w każdym aspekcie działalności liczymy na wsparcie rządu. Nasza współpraca przebiega harmonijnie i dotyczy kluczowych kwestii związanych, np. z dywersyfikacją źródeł energii. Przykładem takiej współpracy jest powierzenie PGE budowy pierwszej w Polsce elektrowni atomowej. W chwili obecnej czekamy na opracowanie i zatwierdzenie niezbędnych przepisów prawa dotyczących energetyki jądrowej. Jednocześnie równolegle do prac rządu prowadzimy działania związane z wyborem najlepszej technologii oraz praktyk dla funkcjonowania reaktorów jądrowych.
Więcej w magazynie REGION Europy nr 1/2010 dostępnym w salonach "empik" w całej Polsce.
